O'ZBEKISTON ELEKTRON OMMAVIY
AXBOROT VOSITALARI MILLIY
ASSOTSIATSIYASI
Журнал
Почтага кириш
 

"O‘zbekiston madaniy merosi – xalqlar va mamlakatlar o‘rtasida muloqotga yo‘q” II xalqaro kongressi anonsi
"O‘zbekiston madaniy merosi – xalqlar va mamlakatlar o‘rtasida muloqotga yo‘q” II xalqaro kongressi anonsi
“Buxoro ipak va tillasi: Buxoro amirlari elchilari sovg‘alari RFA Antropolgiya va etnografiya muzeyi to‘plamlarida”
“Buxoro ipak va tillasi: Buxoro amirlari elchilari sovg‘alari RFA Antropolgiya va etnografiya muzeyi to‘plamlarida”
O'zbekiston-online ITOGI  (UZB) 08.02.2017
O'zbekiston-online ITOGI (UZB) 08.02.2017
MUHOKAMA UCHUN HUJJATLAR
Fan va ta'lim
Maktabgacha ta`lim tizimini rivojlantirishga qaratilgan islohotlar natijadorligi tahlil qilindi

O`zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoev raisligida 14 fevral kuni maktabgacha ta`lim tizimini isloh qilish va rivojlantirish bo`yicha ko`rilayotgan chora-tadbirlar natijadorligi tahliliga bag`ishlangan videoselektor yig`ilishi o`tkazildi. Bu haqda Prezident matbuot xizmati xabar berdi.

Davlatimiz rahbari yosh avlod tarbiyasining birinchi va muhim bo`g`ini bo`lgan maktabgacha ta`lim tizimini rivojlantirishg alohida e`tibor qaratmoqda. 2017 yil 16 avgust va 19 oktyabr kunlari bo`lib o`tgan yig`ilishlarda bu masala atroflicha muhokama qilingan edi. 2017 yil 30 sentyabrda Prezidentimiz tomonidan “Maktabgacha ta`lim tizimi boshqaruvini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to`g`risida”gi farmon hamda “O`zbekiston Respublikasi Maktabgacha ta`lim vazirligi faoliyatini tashkil etish to`g`risida”gi qaror qabul qilindi. Davlatimiz rahbarininghududlarga tashriflari chog`ida o`tkazilgan majlislarda ham bu boradako`plab vazifalar belgilab berildi.

Yig`ilishda joylardagi maktabgacha ta`lim muassasalarining ahvoli, sohadagi ishlarni jadallashtirish chora-tadbirlari muhokama qilindi.

Prezidentimiz Shavkat Mirziyoev bu tizimni chuqur tahlil qilib, shu paytgacha nazardan chetda bo`lgan eng kichik jihatlarigacha e`tibor qaratdi.

Dastlab bu masalada Andijon, Namangan, Samarqand, Farg`ona va Jizzax viloyatlarida o`tkazilgan o`rganishlar natijalariga e`tibor qaratildi. Masalan, Andijon viloyatidagi 87 ta mahallada bironta ham bolalar bog`chasi yo`qligi, 84 ta bog`cha filialini mustaqil muassasaga aylantirish yoki davlat-xususiy sheriklik asosida nodavlat bog`chalarini tashkil etish bo`yicha tuman hokimliklari tomonidan aniq choralar belgilanmagani tanqid qilindi.

Viloyatda mavjud 451 ta maktabgacha ta`lim muassasasidan 200 tasida oziq-ovqat mahsulotlarini saqlash uchun maxsus ombor yo`q, sovutkich, shkaf va stol-stullar etishmaydi. Shuningdek, hanuzgacha 123 ta bog`chaga ichimlik suvi tashib keltiriladi, 71 tasining atrofi o`ralmagan, 134 tasida musiqa xonalari jihozlanmagan, 420 tasida kichik kutubxonalar tashkil etilmagan.

Shunday kamchiliklar Namangan, Samarqand, Farg`ona va Jizzax viloyatlarida ham kuzatilgan.

Barcha hududlarda uchraydigan bu kabi kamchiliklarni bosqichma-bosqich bartaraf etish, maktabgacha ta`lim muassasalarini yaxshilash maqsadida davlatimiz tomonidan katta mablag` va resurslar yo`naltirilmoqda. 2018 yil uchun tasdiqlangan Investisiya loyihalari ro`yxatiga muvofiq, 771 milliard so`m byudjet mablag`lari hisobidan 60 ta bog`cha yangidan quriladi, 295 tasi rekonstruksiya qilinadi va 176 tasi mukammal ta`mirlanadi.

Yig`ilishda joriy yilda davlat maktabgacha ta`lim muassasalari qurish, ta`mirlash va jihozlash bo`yicha manzilli ro`yxatni tasdiqlash, bolalar bog`chalarining moddiy-texnik holatini o`rganib, mebel, oshxona jihozlari, o`yin maydonchalari va sport inventarlariga bo`lgan talabni aniqlash hamda yaqin 2 yilda mamlakatimizdagi barcha bog`chalarni jihozlash bo`yicha hujjatlarni tayyorlash zarurligi ta`kidlandi.

Yangi quriladigan va rekonstruksiya qilinadigan bog`chalarning loyiha-smeta hujjatlarini sifatsiz tayyorlash, qurilish va ta`mirlash ishlarini oxiriga etkazmaslik, ba`zilarini ta`mirlamasdan qoldirib ketish holatlari ko`p uchrayotgani tanqid ostiga olindi.

Masalan, o`tgan yili Xorazm viloyati Urganch shahridagi 14-bog`chada qurilish-ta`mirlash ishlari sifatsiz bajarilgan, muhandislik tarmoqlariga to`liq ulanmagan, jihozlar to`liq etkazib berilmagan. Qashqadaryo viloyatining Mirishkor tumanidagi 3-, Nishon tumanidagi 20-, Koson tumanidagi 32-bog`chada ta`mirlash ishlari nihoyasiga etkazilmagan. Buxoro shahridagi 3-, Buxoro tumanidagi 19-, Romitan tumanidagi 11-, Qorako`l tumanidagi 7-bog`chalarda pardozlash ishlari sifatsiz bajarilgan, jihozlarning 50 foizi etkazib berilmagan. Ko`plab loyihalarda nazarda tutilmagani sababli bog`chalar hududini obodonlashtirish, atrofini o`rash, tashqi kommunikasiya tarmoqlariga ulash ishlari bajarilmay qolmoqda.

Bu kabi kamchiliklarni bartaraf etish uchun hokimliklar, Maktabgacha ta`lim vazirligi hamda Davlat arxitektura va qurilish qo`mitasiga tegishli topshiriqlar berildi. Maktabgacha ta`lim muassasalarining loyiha-smeta hujjatlarida yordamchi binolarni ham ta`mirlash va jihozlashni nazarda tutish, ularni aholi uchun qulay va muhandislik-kommunikasiya tarmog`i mavjud hududlarga joylashtirish zarurligi qayd etildi. Namunaviy loyihalarni qayta ko`rib chiqib, yangi quriladigan bog`chalar uchun sarflanadigan xarajatlarni arzonlashtirish vazifasi qo`yildi.

Navbatdagi muhim masala, dedi Shavkat Mirziyoev, davlat-xususiy sheriklik asosida nodavlat bog`chalar tarmog`ini kengaytirishdir. Hududlarga biriktirilgan tijorat banklari va tadbirkorlar tomonidan 2018 yilda jami 222 ming nafar bolaga mo`ljallangan 3 mingdan ziyod nodavlat bolalar bog`chasini tashkil etish rejalashtirilgan. Shundan 1 ming 200 tasi yangi quriladigan binoda, 1 ming 360 tasi mavjud binolarda va 470 tasi uy bog`chasi sifatida tashkil etiladi.

Joylarda bu borada qator ishlar boshlangani, lekin Qoraqalpog`iston Respublikasi, Xorazm va Navoiy viloyatlarida sust borayotgani qayd etildi. Ayrim rahbarlarning uzoqni ko`ra olmasligi va davlat siyosatini tushunmasligi oqibatida ishlab turgan davlat bog`chalarini xususiylashtirish va tadbirkorlarga berib yuborishga urinish holatlari kuzatilmoqda. Bu esa aholining o`rinli va jiddiy e`tiroziga sabab bo`lmoqda.

Shu bois tadbirkorlarga ishlamay turgan bog`chalarni berish, binoni ta`mirlab va jihozlab ishlatish vazifasini qo`yish zarurligi ta`kidlandi.

Xususiy bog`cha uchun yaxshi joydan er, bino va imtiyozli kredit olib, qurilgan yoki ta`mirlangan binodan 1-2 yildan keyin boshqa maqsadda foydalanaman, degan “xomxayol” bilan yurgan “qo`shtirnoq ichidagi tadbirkorlar” ham bor, dedi Prezidentimiz. Shu sababli hokimliklar xususiy bog`chalar uchun er va bino ajratish, banklar esa kredit berish to`g`risidagi o`z qarorlarida bunday binolardan kamida 15-20 yil davomida bog`cha sifatida foydalanish zarurligi to`g`risidagi shartlarni nazarda tutishi kerak.

Davlat-xususiy sheriklik asosida xususiy bog`chalar tashkil etish bo`yicha ham qator vazifalar belgilandi.

Moliya vazirligiga Nodavlat maktabgacha ta`lim muassasalarini rivojlantirish jamg`armasini tuzish, Jamg`arma mablag`larini nodavlat bolalar bog`chalari uchun bino va inshootlarni xarid qilish, yangidan qurish, rekonstruksiya qilish va ta`mirlash ishlariga imtiyozli stavkada kredit ajratishga yo`naltirish topshirildi.

Maktabgacha ta`lim vazirligiga davlat-xususiy sheriklik asosida bog`chalarni tashkil etish modellari, davlat va xususiy sherikning xuquqlari va majburiyatlari, bog`chalarni malakali kadrlar bilan ta`minlash bo`yicha nizom loyihasini ishlab chiqishni tezlashtirish vazifasi qo`yildi.

Hokimliklar va banklarga 2018 yilda tashkil etiladigan 3 mingdan ziyod xususiy bog`chaning har biri bo`yicha er, bino va kredit ajratish, bog`chalarni ishga tushirish muddatlari aniq belgilangan jadvallarni ishlab chiqish va tasdiqlatish yuzasidan ko`rsatma berildi.

Hal etishimiz zarur bo`lgan yana bir muhim muammo, dedi davlatimiz rahbari, bog`chalarda bolalarni belgilangan me`yorlar asosida to`g`ri va sifatli ovqatlantirishni tashkil etishdir.

Afsuski, bolalarga sut mahsulotlari va meva tasdiqlangan normadan kam miqdorda berilmoqda, baliq mahsulotlari esa deyarli berilmayapti.

Yig`ilishda bu borada berilgan topshiriqlarga muvofiq, bolalarni sifatli ovqatlantirish, ko`rpa, yostiq va choyshablarini belgilangan muddatlarda almashtirish, dori-darmon va yuvish vositalari uchun ajratiladigan mablag`lar miqdori etarli ekani aniq hisob-kitob qilinadi.

Maktabgacha ta`lim vazirligi va uning joylardagi bo`linmalari rahbarlari bog`chalarda bolalarning belgilangan me`yorlar asosida sog`lom va to`g`ri ovqatlanishini tashkil etishga shaxsan mas`ul bo`ladi.

Sog`liqni saqlash vazirligi bog`chalarda taomlarni tayyorlash, oziq-ovqat mahsulotlarini qabul qilish va saqlashda sanitariya normalari va gigiena qoidalariga qat`iy rioya etilishini nazorat qiladi.

Yig`ilishda maktabgacha ta`lim muassasalari tarbiyachilarining saviyasi, bilimi va ko`nikmalari masalasiga alohida e`tibor qaratildi. Tizimda faoliyat yuritayotgan qariyb 60 ming tarbiyachining atigi 21 foizi oliy ma`lumotli, 79 foizi esa o`rta maxsus ma`lumotga ega ekani qayd etildi.

Bolalar tarbiyasi jarayoniga o`z ishini puxta biladigan, malakali va har bir bolaga individual yondasha oladigan pedagog-kadrlarni jalb qilgan holda, ularni go`dakligidan ongi va tafakkurini to`g`ri shakllantirib bormasak, kelajakda yuksak saviya, bilim va ma`naviyatga ega bo`lgan barkamol avlodni tarbiyalash qiyin bo`ladi, dedi Shavkat Mirziyoev.

Bu boradagi o`rganishlar natijasida kelgusi 3 yilda maktabgacha ta`lim tizimida 47 ming 300 dan ziyod oliy ma`lumotli pedagog kadrlar, jumladan, 28 ming 300 nafar tarbiyachi, defektolog, psixolog, musiqa rahbariga ehtiyoj paydo bo`lishi aniqlangan. Shu bois, 2018-2019 o`quv yilidan boshlab, oliy ta`lim muassasalarida “Maktabgacha ta`lim” yo`nalishida kunduzgi shaklda 3 yillik bakalavrlar tayyorlash tizimi joriy etiladi. Bunda ilg`or xorijiy tajriba, jumladan, Janubiy Koreyaning etakchi universitetlari tajribasi asosida yangi o`quv rejasi va dasturlari ishlab chiqiladi.

Shuningdek, yangi o`quv yilidan boshlab, oliy ta`lim muassasalarida sirtqi va kechki shaklda bakalavrlar tayyorlash tizimi yo`lga qo`yiladi. Joriy yil mart oyidan boshlab, viloyatlardagi universitet va pedagogika institutlari bazasida bog`chalarning pedagog va nomutaxassis kadrlari uchun yarim yillik o`quv dasturlari asosida qayta tayyorlash kurslari tashkil etiladi.

Bu haqda so`z yuritar ekan, Prezidentimiz Janubiy Koreyaning Puchon universiteti bilan hamkorlikda Toshkent shahrida Maktabgacha ta`lim universitetini tashkil etish zarurligini ta`kidladi.

Yig`ilishda yuqori malakali, oliy ma`lumotli kadrlarni rag`batlantirish, maktabgacha ta`lim muassasalari pedagog xodimlarining oylik ish haqini oshirish bo`yicha ko`rsatmalar berildi. Imkoniyati cheklangan va jismoniy rivojlanishida nuqsoni bo`lgan bolalarga mo`ljallangan bog`chalarning moddiy-texnik bazasini mustahkamlash ishlariga ham e`tibor qaratildi.

Muhokama qilingan masalalar bo`yicha mutasaddi rahbar va hokimlarning axborotlari tinglandi.

Mavzuga oid yangiliklar
Xususiy maktab va bog‘cha qurish uchun tanlov e’lon qilindi
Toshkent shahar hokimligi barcha tadbirkorlar va investorlarni 135 ta xususiy maktabgacha ta’lim muassasasi va 60 ta xususiy maktab qurish uchun tanlovda qatnashishga taklif etadi. Toshkent shahar hokimligi tanlov g&lsquo ...
23.08.2018 / 10:45
“O‘zstandart”: Maktab o‘quvchilari uchun chiqarilgan o‘quv daftarlarida kamchiliklar aniqlandi
O‘zbekistonda yangi o‘quv yilining boshlanishi munosabati bilan,“O‘zstandart” agentligi hamda “Oila davrasida” ijtimoiy-siyosiy, ma’naviy-ma’rifiy gazetasi hamkorligida   ...
17.08.2018 / 11:37
Test-2018: 9 avgust kuni 67 nafar abiturient bino ichida shpargalkadan foydalanishga yoki kimgadir yordam berishga uringan
Respublika oliy ta`lim muassasalariga kirish test sinovlarining to`qqizinchi kunida 15 ta oliy ta`lim muassasalarining 95 ta ta`lim yo`nalishida 56 ming 642 nafar abiturient ishtirok etdi. Bu haqida O`zbekiston Respublikasi Bosh vaziri o ...
10.08.2018 / 17:37
O‘zbekistonda yagona maktab formasi tasdiqlandi
Davlat umumiy o‘rta ta’lim muassasalari o‘quvchilarining kiyinish madaniyati va tartib-intizomga amal qilish ko‘nikmalarini mustahkamlash, salomatliklarini muhofaza qilish uchun tegishli shart-sharoitlar yaratish, ma’naviy va jismoniy sog ...
17.08.2018 / 11:44
Qo`qonda Islom Karimov nomidagi Toshkent davlat texnika universitetining filiali tashkil etiladi
Normativ huquqiy hujjatlar loyihalarining muhokamasi portalida “Islom Karimov nomidagi Toshkent davlat texnika universiteti Qo`qon filialini tashkil etish to`g`risida”gi O ...
10.08.2018 / 17:39
Bugundan boshlab respublikamizda maktab yarmarkalari o`z faoliyatini boshladi
Xalq ta`limi vazirligi matbuot xizmati ma`lumotiga qaraganda 10 sentyabrga qadar jami 1325 ta maktab yarmarkalaridan umumta`lim maktablari o`quvchilariga asosiy turdagi o`quv qurollari, darsliklar, maktab formasi, kiyim ...
10.08.2018 / 17:36